Τα αδιέξοδα της λογικής…

 

“Παράλογο είναι το χάσμα ανάμεσα στο ότι δε δικαιολογείται και στο μάταιο, μα δυνατό πόθο του ανθρώπου για σαφήνεια.”

A.Camus

 

“Τα βαθιά συναισθήματα, όπως τα μεγάλα έργα, έχουν πάντα μεγαλύτερη σημασία απ’ αυτή που έχουν συνειδητοποιήσει πως εκφράζουν. Η συμπάθεια ή αντιπάθεια που νοιώθει μια ψυχή για κάτι οφείλεται στις συνήθειες της σκέψης ή της δράσης κι ακολουθεί τις συνέπειες που η ίδια η ψυχή αγνοεί. Τα μεγάλα συναισθήματα κουβαλάνε μαζί τους τον υπέροχο ή άθλιο κόσμο τους. Φωτίζουν με το πάθος τους έναν υπέροχο κόσμο όπου ξαναβρίσκουν το κλίμα τους. Υπάρχει ένας κόσμος ζήλειας, φιλοδοξίας, εγωισμού ή γενναιότητας. Ένας κόσμος, δηλαδή μια μεταφυσική και πνευματική στάση. Αυτό που ισχύει για τα ήδη καθορισμένα συναισθήματα ισχύει, ακόμα πιο πολύ, για τις συγκινήσεις που βασικά είναι τόσο ακαθόριστες και συγχρόνως τόσο «καθορισμένες», τόσο μακρινές και τόσο «κοντινές» με τις συγκινήσεις που μας προσφέρουν την ομορφιά ή μας προκαλούν το συναίσθημα του παράλογου.

Το συναίσθημα του παράλογου μπορεί να χτυπήσει στο πρόσωπο οποιονδήποτε άνθρωπο στη στροφή οποιουδήποτε δρόμου. Μέσα στην τρομερή του γύμνια, στο χωρίς λάμψη φως του, είναι ασύλληπτο.

Αλλά αξίζει να σκεφτούμε πάνω σ’ αυτό. Μάλλον είναι αλήθεια το ότι ένας άνθρωπος μας μένει άγνωστος για πάντα, το ότι σ’ αυτόν υπάρχει κάτι για πάντα ακαθόριστο. Γνωρίζω όμως τους ανθρώπους πρακτικά και τους γνωρίζω απ’ τη συμπεριφορά τους, απ’ τις πράξεις τους, απ’ τις συνέπειες που έχει στη ζωή το πέρασμά τους. Με τον ίδιο τρόπο μπορώ να καθορίσω πρακτικά όλα τα ακαθόριστα συναισθήματα που η ανάλυση δε θα μπορούσε να έχει καμιά επίδραση πάνω τους, να τα εξετάσω πρακτικά, να σκεφτώ τις συνέπειές τους, να συλλάβω και να καταγράψω κάθε τους μορφή, δημιουργώντας έτσι τον κόσμο τους. Όπως φαίνεται, είναι βέβαιο πως δε θα μάθω καλύτερα τα προσωπικά συναισθήματα ενός ηθοποιού επειδή τον έχω δει να παίζει εκατό φορές. Αν όμως φέρω στο μυαλό μου το πλήθος των ηρώων που έχει ενσαρκώσει και αν ισχυριστώ πως στον εκατοστό ήρωα τον γνωρίζω λίγο καλύτερα, καταλαβαίνουμε πως σ’ αυτό υπάρχει μια δόση αλήθειας. Αυτό το φαινομενικά παράδοξο είναι και μια αλληγορία. Κρύβει ένα νόημα. Θέλει να πει ότι ένας άνθρωπος χαρακτηρίζεται ευκολότερα όταν υποκρίνεται παρά όταν φέρεται με ειλικρίνεια.

Έτσι συμβαίνει, σε μικρότερο βαθμό, και με τα αφανέρωτα μέσα στην καρδιά συναισθήματα που προδίνονται όμως εύκολα απ’ τις πράξεις που κάνουμε και τις πνευματικές στάσεις που παίρνουμε.

Καταλαβαίνει κανείς πως μ’ αυτό τον τρόπο προτείνω μια μέθοδο. Αλλά με τη μέθοδο αυτή πρόκειται ν’ αναλύσω, όχι να μάθω. Γιατί οι μέθοδοι έχουν σαν αποτέλεσμα τις μεταφυσικές που με την άγνοιά τους προδίνουν τα συμπεράσματα που μερικές φορές ισχυρίζονται πως δεν ξέρουν ακόμα. Έτσι, οι τελευταίες σελίδες ενός βιβλίου βρίσκονται ήδη στις πρώτες. Αυτή η αλληλεξάρτηση είναι αναπόφευκτη. Μια αποκλειστική μέθοδος σημαίνει πως κάθε αληθινή γνώση είναι ανέφικτη. Μονάχα τα φαινόμενα είναι δυνατό ν’ απαριθμηθούν, μονάχα το περιβάλλον γίνεται αισθητό.”

………………………………

Ακόμα κι αυτή, η δική μου καρδιά θα μου μείνει άγνωστη για πάντα. Ανάμεσα στη βεβαιότητα που έχω για την ύπαρξή μου και στο νόημα που προσπαθώ να δώσω σ’ αυτή τη βεβαιότητα, υπάρχει ένα κενό που δε θα γεμίσει ποτέ.

………………………………

Απόσπασμα από το έργο “Ο μύθος του Σισσυφου – Τα παράλογα τείχη” – Albert Camus

Spirit-of-Space-II_1024x768

Είναι μήπως η αποδοχή του παράλογου, αφετηρία του δρόμου για την αναζήτηση της εσωτερικής γαλήνης?

Advertisements

9 Σχόλια to “Τα αδιέξοδα της λογικής…”

  1. Το παράλογο δημιουργείται στην απόσταση ανάμεσα σε αυτό που νομίζω πως ζώ,γνωρίζω και είμαι και σε αυτό που πραγματι ζω,γνωρίζω και είμαι.
    Εναν τέτοιο παραλογισμό ζεί ο ηθοποιός τη στιγμή που μπαίνει σε εναν ρόλο.
    Πράγματι. «Παράλογο είναι το χάσμα ανάμεσα στο ότι δε δικαιολογείται
    και στο μάταιο, μα δυνατό πόθο του ανθρώπου για σαφήνεια»
    Αλλά τί είναι σαφήνεια?Η αλήθεια και η σαφήνεια είναι ίδιες έννοιες?
    Κάποτε,κάποια μου έστειλε το «Μύθο του Σίσσυφου¨του Καμύ ως απάντηση στις ευχές μου για «μια ανάσταση σε ότι καλό και ανθρώπινο έχουμε μέσα μας».
    Mπορείς να βρεις σε αυτή την ιστορία το παράλογο? Η αντίδρασή της ή το αρνητικό συναίσθημά της απέναντί μου που την οδήγησε σε αυτή της την αντίδραση?
    Η μήπως είναι παράλογο η δική μου αδυναμία να καταλάβω τον σκοπό και το νόημα μιας τέτοιας απάντησης?
    Δεν το έψαξα.Για μένα ήταν αρκετό ότι στην μικρή μου πρόταση _ευχή_ υπήρχε με σαφηνεια μια αλήθεια:το συναίσθημα,ενω στην πολυσέλιδη γεμάτη γνώσεις και νοήματα απάντησή της ,μπορούσαν να δοθούν πλέιστες ερμηνέίες
    και καμμία αληθεια.
    Σκέφτομαι.. αν αλήθεια είναι η μορφή και το σχήμα που βλέπω εγω οτι έχει ο κόσμος τότε η μορφή και το σχήμα που βλέπει ενα μυρμήγκι είναι ψέμα?
    Για μένα και τα δύο είναι αλήθειες.
    Σαφείς,οριοθετημένες αλήθειες.Αντιλαμβάνομαι και κατανοώ όσα το πνεύμα μου φτάνει.
    Στην ψυχολογία και στη λογική-αφου άβυσσος η ψυχή του ανθρώπου και η αλήθεια δεν είναι μόνο μία- υπάρχουν αλήθειες αλλά λείπει η αλήθεια .
    Στην επιστήμη τα πάντα ξεκινουν απο μια υπόθεση και καταλήγουν στην υπόθεση απ την οπία θα γεννηθεί μια ακόμη γνώση.
    Στην ηθική.οτι χθές ήταν παράνομο σήμερα είναι νόμιμο
    Η θρησκευτική πίστη κάποτε μοιράζονταν σε 12,.σήμερα σε 1, αύριο?
    Η απόλυτη γνώση είναι ανέφικτη, αλλά αυτο δεν είναι απελπιστικό για μένα
    Γιατί εκτος απο το νοητικό iq υπάρχει και το συναισθηματικό iq που με ισορροπεί.Τα κενά που μου αφήνει η λογική με την ανεπάρκειά της γεμίζουν με συναίσθημα
    Η άγνοια μπορεί να με οδηγέι στην αγωνία αλλά αρκεί να σκεφθώ πως σε ολόκληρο το
    σύμπαν κυριαρχεί η αντίφαση, η αντινομία, η αγωνία και η αδυναμία και δεν νοιώθω μόνη.
    Νοιώθω μέρος του κι εγω με τις αντιφάσεις μου και τις αδυναμίες μου και αυτό αρκεί να με οδηγήσει στην εσωτερική γαλήνη

  2. Τις καλησπέρες μου στην οικοδέσποινα μα και την φίλη μας, την Λυδία..
    Είναι πολλά χρόνια πίσω που διάβασα το βιβλίο..Τόσα πολλά που έχω λησμονήσει το περιεχόμενό του , να πω.Χμ! Καιρός να το ξαναπιάσω στα χέρια μου..
    Η ανάγκη για σαφήνεια είναι και δικός μου πόθος..ομολογώ. Προσπαθώ να είμαι όσο πιο σαφής γίνεται..μα δεν μου είναι κατορθωτό στην πληρότητά του τις περισσότερες φορές ..Ισως, γιατί από την μια μεριά προλαμβαίνω και διαφεύγω στα σημεία εκείνα που θέλω να είμαι ασαφής, ίσως γιατί σε άλλα η ακρίβεια και η σαφήνεια πχ όσον αφορά στα συναισθήματά μου, προϋποθέτουν γνώση και κατανόηση των συναισθημάτων μου τέτοια που δεν μου είναι κατορθωτή..
    Η σαφήνεια, Λυδία μου, για να απαντήσω στο ερώτημά σου, δεν ταυτίζεται με την αλήθεια. Αυτήν την γνώμη έχω. Αλλο το ένα και άλλο το άλλο. Συναντούνται εν δυνάμει , βέβαια. Και ένας ψευδόμενος μπορεί να είναι σαφής..μελετημένος στην αναλήθεια ή το ψέμα του έως κεραίας..Ενας τέλειος ηθοποιός, τόσο άψογος, με τόση σαφήνεια ακόμη και στις αδιόρατες λεπτομ΄ςερεις της έκφρασης….Και έχω δεί ως τα τώρα τόσο εξαιρετικούς ηθοποιούς..
    Κι όσο πιό άδειος μέσα του είναι ένας άνθρωπος, τόσο πιό τέλειος ηθοποιός μπορεί να γίνει..Αυτήν την εντύπωση εχω σχηματίσει..
    Εχει δίκηο ο Καμύ σαν λέει οτι έναν άνθρωπο τον καταλαβαίνουμε , τον ονομάζουμε για το ποιός μπορεί να είναι από την υποκριτική του στάση και συμπεριφορά, παρά σαν λέει την αλήθεια του..
    Και εδώ να πω, οτι είναι μια μέθοδος που συχνά πυκνά εφαρμόζω αφήνοντας τον άλλον να λέει ή και να κάνει εκείνα που θέλει και παρατηρώντας τον για το πως υποκρίνεται..Σωπαίνω και παρατηρώ..Νάξερες πόσο ανακουφίζομαι σαν τον πιάνω να λέει άτεχνα τα ψέματα, τα μαύρα ή και τα λευκά του..Και νάναι γνήσιο το ατεχνό του ε;; Γιατί ο άριστος τεχνίτης μέχρι και εκεί νοθεύει την αλήθεια του πράγματος, στην υποκριτική τέχνη του άτεχνου για να γίνει πιστευτός το άλλο….
    Χαρές που κάνω σε τέτοιες περιπτώσεις!…Ασε που αρχίζω και τον συμπαθώ πολύ τότε..
    Και όσον αφορά στην ίδια την αλήθεια αυτή καθ’ αυτή..Κομματάκια της , αν είναι μπορούμε να γνωρίσουμε, όχι την πάσαν αλήθεια..και αυτά αναφερόμενη πάλι στον χώρο των συναισθημάτων και της προσωπικής αντίληψης των πραγμάτων και οχι στην περιγραφή ενός πραγματικού γεγονότος, ενός συμβάντος εξωτερικού, όπως είναι μια πράξη στην θετική μορφή της ενέργειας ή στην παράλειψή της.. Που και πάλι , δύσκολο να την αντιληφθούμε την αλήθεια σε ενα συμβάν αποτελούμενο από πολλές πράξεις επί μέρους- όπως είναι συνήθως- στην ολότητά του και με σαφήνεια..
    Αχ! Γιαυτά όλα και για άλλα τόσα φωνάζω στον εαυτόν μου και του υπενθυμίζω πάντα οτι όλα μα όλα είναι τόσο μα τόσο σχετικά!!! Και οτι το απόλυτο είναι άτοπο για το ανθρώπινο..
    Και για να κλείσω την κουβέντα μου..χωρίς να αναφέρομαι στον Καμύ..και στο βιβλίο του..μεγάλη λέξη το «παράλογο» Μερικοί ονομάζουν ως παράλογο ό,τι εκφεύγει των ορίων της λογικής μας..Μα, πόσο έχω άλλη αντίθετη άποψη! Για μένα η λογική είναι ενα μοναχά μικρό κομματάκι του όλου της νόησης..Πέρα από την λογική υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος, αχαρτογράφητος για τους περισσότερους, μα που δεν τελεί σε αντίθεση με το μικρό κομματάκι της λογικής που προανέφερα..Απλά είναι ευρύτερο το πεδίο..πιό ανοιχτό..Και το ευρύ εναρμονίζεται με το μικρό..
    Κι υπάρχει και το παράλογο , ναι, ο,τι αντιτίθεται στην φύση και την αρμονία του λόγου..έτσι το λέω..Κι είναι φορές που η λογική στην στενή της εννοια και αντίληψη, όπως και η εμμονή σε αυτήν, αποτελεί αυτό και μονο του ενα παράλογο…Το πιό μεγάλο, και το πλέον δυναμενο να περιγραφεί και με την κατά το δυνατόν περισσότερη σαφήνεια, μάλιστα
    Οπότε, το να αποδεχτούμε την λογικούλα μας ως το παράλογο,αν την αντιλαβανόμαστε ως το όλον και οτι εκεί σ’αυτό το μικρό κοματάκι που λέγεται ανθρώπινη μέση λογική , ευρίσκεται η αλήθεια των μερών και του όλου ..
    Ε! ναι Βιβή μου, ας το πράξουμε ..Η αποδοχή αυτή της λογικής ως παραλογου, είναι η αρχή για την εσωτερική μας γαλήνη..Τα κλουβιά αποφεύγω, οχι το ανοιχτό..
    Φιλιά και στις δυό σας!!!!!!!

  3. Σας ευχαριστω ειλικρινά και τις δύο!

  4. ΑΧ ΚΑΡΔΙΑ ΜΟΥ Η ΚΑΡΔΙΑ ΚΛΕΙΝΕΙ ΤΑ ΠΑΝΤΑ ,ΚΑΙ ΣΥ ΠΩΣ ΠΡΟΛΑΒΑΙΝΕΙΣ ΝΑ ΤΑ ΔΕΙΣ; ΟΣΑ ΠΕΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΣΑ ΑΓΓΙΞΕΙΣ ,ΜΕΤΡΑΝΕ ΜΟΝΟ ΚΑΤΑ ΠΟΣΟ ΣΕ ΚΑΙΝΕ Η ΣΕ ΔΡΟΣΙΖΟΥΝΕ .ΑΛΛΟΙ ΖΗΤΑΝ ΤΗΝ ΦΩΤΙΑ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΤΟ ΓΑΡΓΑΡΟ ΝΕΡΟ .ΔΙΑΛΛΕΞΕ. ΜΟΝΟ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ ΠΩΣ ΚΑΙ ΟΙ ΜΕΝ ΚΑΙ ΟΙ ΔΕ ..ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΕΝ ΖΟΥΝ ΟΥΤΕ ΤΟ ΕΝΑ ΟΥΤΕ ΤΟ ΑΛΛΟ .ΦΤΙΑΞΕ ΜΙΑ ΣΤΙΓΜΟΥΛΑ ΚΑΤΑ ΠΩΣ ΤΗΝ ΘΕΣ ΚΑΙ ΚΑΝΤΗΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ .ΤΟΤΕ ΛΕΣ ΑΛΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ.

  5. Bonsoir Vivi , contente de te retrouver et de voir ton passage sur mon blog WP…J’ai trouvé le traducteur français pour lire ton blog . C’est une bonne nouvelle . J’espère que tout va bien pour toi et ta famille . Amitiés . Pat

  6. το παράλογο δημιουργείται από την λανθασμένη διανοητική λειτουργία. Ο νους άγεται και φέρεται σε διαφορετικά και συνήθως αντιφατικά συμπεράσματα, ανάλογα με το ΕΓΩ το οποίο κυριαρχεί κάθε φορά στον ψυχισμό μας. Είναι σχετικά απλό να το καταλάβει αυτό κάποιος, αλλά κανείς δεν θέλει να παραδεχθεί αυτό που συμβαίνει.

Trackbacks

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: